Kerstballen,
natuurlijk spaar ik die ook :)
en heb deze week weer een paar mooie vintage kerstballen gevonden bij de kringloop..
Deze bijvoorbeeld,
die wordt op sommige blogjes 'deukballen' genoemd,
maar eigenlijk moet het een appel voorstellen waarvan een vogeltje gepikt heeft...
Ben me eens gaan verdiepen in de kerstbal,
en hij stamt af van de al 300 jaar in gebruik zijnde heksenbal.
Spiegelend dus, omdat men vroeger geloofde dat heksen geen spiegelbeeld hadden.
Deze bal werd aan de lamp gehangen, en als er iemand binnen was
die niet weerspiegeld werd in die bal...dan was het een heks.
Ook werden ze voor het raam gehangen,
om boze geesten en ongeluk af te weren..
Voordat de glazen bal bij de rijke mensen in de 19e eeuw in opmars kwam,
hing men rode appeltjes, vergulde noten en koek in de boom,
deze vruchten en zaden zouden samen met de groenblijvende boom,
zorgen dat het leven in het nieuwe jaar zou terug komen..
Ook geknipte figuren en papieren slingers.
Vòòr de 19e eeuw was de kerstboom een zeldzaamheid hier in Nederland.
Het gebruik komt uit Duitsland, ook de eerste glazen kerstbal werd in Duitsland geblazen,
en waarschijnlijk door Duitse middenstanders
b.v. banketbakkers in Amsterdam,
naar hier gebracht.
Die eerste kerstbal werd in 1831 door de heer Linder geblazen..
Hij had geen geld voor het kopen van echte appels voor in zijn boom.
Daarom blies hij een grote glazen kraal, die van binnen met een laagje lood werd bedekt.
En de eerste kerstbal was geboren !!
Loodzwaar dat wel, maar appels wegen ook zwaar...
In een catalogus uit 1831-1835 van een Duitse handelsonderneming
is er voor het eerst sprake van "glazen vruchten en noten voor in de kerstboom".
In de catalogus van 1860 is er ook sprake van echte ballen van glas.
Deze ballen hebben dan een doorsnee van 2,5 cm tot 6 cm
en zijn verkrijgbaar in de kleuren rood, blauw, goud en zilver.
Ook begon men met het maken van sterren, klokken, dennenappels etc,
alles van glas, wat eerst in 'natura' of als koekje in de boom gehangen werd om hem te versieren..
Het belangrijkste kerstversieringen gebied in Duitsland was rond Lauscha..
hele gezinnen leefden van deze kerst versieringen industrie,
als werknemer in een fabriek, of in een 'aan huis' glasblazerij.
De mannen blazen, de vrouwen verzilveren en de kinderen versieren..
Een 'piek' kende men in de beginjaren van de kerstboom ook niet,
men gebruikte sterren of engeltjes.
De kerstpiek komt uit Thüringen in Duitsland.
De komst van de piek hangt samen met een nieuwe glasblaastechniek,
waardoor veel dunnere en lichtere kerstboomdecoraties gemaakt konden worden.
Die eerste ballen waren namelijk vrij zwaar.
De nieuwe techniek ontstond doordat men gas ging gebruiken.
Daardoor kon de vlam veel beter verdeeld worden
en kon men dunne kerstballen en een lichte piek blazen.
Waar ze qua makelij vandaan komen, is dus Duitsland,
maar waarom worden ze nu in de boom gehangen?
Dat komt dus nog van die heksenballen..
Die heksenballen werden vroeger ook in verband gebracht met de "zonnewende" feesten
in de noordelijke gebieden zoals: Siberië, Noord-Canada en Groenland.
Daar geloofde men dat de Sjamaan zou verschijnen als de zon op zijn laagste punt stond.
Deze Sjamaan kon tussen hemel en aarde reizen
Die Sjamaan, vertoonde magische krachten en kon met de Goden praten,
omdat hij hallucinerende paddestoelen at.
Deze paddestoelen werden ook gegeten door de rendieren!!
Deze Sjamaan vloog dus door de lucht,
en kon via de rookkanalen bij de mensen binnen komen....
Dit vertoont toch wel erg veel gelijkenis met de kerstman...
en zelfs Sinterklaas en Zwarte Piet'...de mannen met
de zwarte gezichten zijn van het "dodenheir" ( iets met Wodan)
én het was ook de gewoonte om iets in je huis te leggen voor die Sjamaan,
om hem gunstig te stemmen...
Het verklaart nu ook waarom de Kerstman op de Noorpool zou wonen,
Wie kent er niet de rood met witte stippen paddestoeltjes
die je in de kerstboom kan klemmen....
Dat moeten dus die hallucinerende paddestoelen voorstellen,
waardoor die Sjamaan en de rendieren door de lucht kunnen vliegen.
Dus....de glimmende kerstballen, en alle andere 'kerstattributen'...
hebben te maken met het afwenden van onheil,
en het aantrekken van voorspoed en geluk.
Pppff, het is intussen al niet meer alleen de herkomst van de kerstbal geworden,
maar ook al waar de Kerstman en Sinterklaas vandaan komen...
Fijn weekend,
en welkom aan de nieuwe volgers...